Literacki Nobel 2021 dla uchodźcy z Zanzibaru i profesora na University of Kent
7 października 2021, 14:29Abdulrazak Gurnah został uhonorowany tegoroczną Nagrodą Nobla z literatury za bezkompromisowe i pełne współczucia badanie skutków kolonializmu i losu uchodźcy pomiędzy kulturami i kontynentami. Ten szerzej nieznany pisarz z Zanzibaru jest emerytowanym wykładowcą literatury angielskiej i postkolonialnej na brytyjskim University of Kent. Specjalizuje się na badaniu literatury takich autorów jak Wole Soyinka, Ngũgĩ wa Thiong’o i Salman Rushdie.
Podsłuchują, by wiedzieć, gdzie z nieba spadnie kąsek
22 czerwca 2012, 06:00Jelenie wschodnie (Cervus nippon) podsłuchują makaki, zdobywając w ten sposób informacje o lokalizacji pożywienia.
Betel jest używany od co najmniej 4000 lat
31 lipca 2025, 12:24Betel to po kofeinie, alkoholu i nikotynie najbardziej popularna używka na świecie. Jest używany od dawna i głęboko zakorzeniony w kulturze Azji. Chociaż żucie betelu wiąże się z zabarwieniem zębów, brak takie zabarwienia nie oznacza, że człowiek betelu nie żuł. Dlatego też stwierdzenie jego użycia w przeszłości wymaga specjalistycznych badań. Taki, jakich podjęli się naukowcy z Tajlandii, Australii i USA.
Zapamiętują wszystko, bo mają inny mózg?
31 lipca 2012, 11:16Naukowcy z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Irvine odkryli różnice dotyczące anatomii i procesów mózgowych osób z zespołem hipertymestycznym (od greckiego thymesis – zapamiętywać). Bez zbytniej przesady można powiedzieć, że nie stosując technik mnemonicznych, zapamiętują one całe swoje życie.
Zmiany klimatu wpływają na procesy tektoniczne. Ryfty szybciej się powiększają
14 listopada 2025, 10:34Zmiany klimatu wpływają na procesy tektoniczne związane z rozciąganiem skorupy ziemskiej, donoszą naukowcy z amerykańskiego University of Syracuse oraz nowozelandzkich University of Auckland i Earth Sciences New Zealand. Rozciąganie kontynentów odbywa się w wyniku interakcji procesów tektonicznych, magmowych oraz tego, co dzieje się na powierzchni. Te ostatnie procesy są silnie zależne od lokalnego klimatu. Zbadaliśmy rolę zmian klimatu na zachowanie systemu ryftowego, analizując zmiany w szybkości przesuwania się uskoku w Basenie Turkana (Jezioro Turkana) pod koniec Afrykańskiego Okresu Wilgotnego, stwierdzili uczeni na łamach Scientific Reports.
Co dalej z Julianem Assange?
4 września 2012, 18:51Profesor Rob Cryer z University of Birmingham opublikował na stronie swojej uczelni wpis, który w jasny sposób wyjaśnia sytuację prawną wokół założyciela Wikileaks Juliana Assange’a
Pracuj przy akceleratorze! UJ wydał planszówkę o polskim synchrotronie SOLARIS
19 lutego 2026, 09:14Uniwersytet Jagielloński wydał grę planszową, dzięki której możemy poczuć się jak naukowiec z Narodowego Centrum Promieniowania Synchrotronowego SOLARIS. Planszówka to pierwsza w Polsce gra edukacyjna opowiadająca o działaniu akceleratorów cząstek, technikach badawczych i odkryciach, których można dokonać za pomocą promieniowania synchrotronowego. Twórcami gry są naukowcy z SOLARISA i nauczyciele, a sama gra zawiera scenariusze zajęć, dzięki którym można ją wykorzystać na lekcjach fizyki, chemii, biologii, jak i w czasie wolnym poza lekcjami.
Odkryto grobowiec wielkiej królowej
4 października 2012, 09:24W Gwatemali odkryto grobowiec królowej K'abel, uważanej za jedną na największych władczyń Majów z okresu klasycznego. Grobowiec znaleziono podczas wykopalisk w mieście El Peru-Waka'
Otyłość we wczesnej dorosłości najbardziej zwiększa ryzyko zgonu
14 kwietnia 2026, 11:21Jak zmiany masy ciała pomiędzy 17 a 60 rokiem życia są powiązane z ryzykiem zgonu na różne choroby? Naukowcy z Uniwersytetu w Lund, którzy szukali odpowiedzi na tak postawione pytanie, przyjrzeli się ponad 600 000 osób i zauważyli, że największe ryzyko niesie ze sobą przybranie na wadze we wczesnej dorosłości. Osoby, u których wskaźnik BMI sięgnął 30 pomiędzy 17 a 29 rokiem życia, były narażone na o 70% większe ryzyko zgonu, niż osoby, których BMI nie osiągnęło tej wartości do 60. roku życia.
Przeglądanie w dźwiękowym lustrze pomaga zwalczyć bezsenność
21 listopada 2012, 12:04Walcząc z bezsennością, ludzie sięgają po ciepłe mleko, melatoninę czy tabletki zapisane przez lekarza. Po zakończeniu pilotażowych badań klinicznych specjaliści z Wake Forest Baptist Medical Center przekonują jednak, że rozwiązaniem może być nie określona substancja, lecz równoważenie aktywności mózgu za pomocą dźwięków.
